Każda przerwa w działaniu infrastruktury IT oznacza realne straty finansowe, wizerunkowe i operacyjne. Dlatego zabezpieczenia przeciwpożarowe w obiektach typu data center nie mogą być traktowane jako standardowy element ochrony budynków, a powinny być przemyślanym i precyzyjnie zaprojektowanym systemem bezpieczeństwa.
Tego typu obiekty charakteryzują się trudnymi warunkami środowiskowymi, z uwagi na:
- dużą ilość instalacji elektrycznych,
- obecność złożonych systemów chłodzenia,
- ciągłą pracę 24/7,
- dużą wartość danych i urządzeń, które znajdują się w obiekcie.
Wiele mniejszych „data center” działa jako serwerownie zlokalizowane w biurowcach, halach przemysłowych, szkołach czy szpitalach, a nie jako osobne obiekty. Są to często przestrzenie, które nie były zaprojektowane jako pomieszczenia krytycznej infrastruktury.
Podczas doboru systemów detekcji pożaru kluczowe jest zrozumienie środowiska pracy serwerowni, specyfiki przepływu powietrza, lokalnych zagrożeń oraz wpływu czynnika ludzkiego. Dopiero takie podejście pozwala projektować rozwiązania wczesnej detekcji pożaru, które skutecznie działają.
Charakterystyka zagrożeń pożarowych w obiektach data center
Serwerownie to dosyć specyficzne przestrzenie ze względu na charakter użytkowania. W obiektach typu data center najczęstsze przyczyny pożaru to:
- awarie instalacji elektrycznych,
• usterki zasilaczy UPS,
• przegrzewanie się urządzeń IT prowadzące do zapłonu,
• błędy ludzkie, takie jak nieprawidłowa eksploatacja urządzeń, brak odpowiedniego i regularnie wykonywanego serwisu oraz konserwacji,
• pożary w lokalach sąsiadujących, szczególnie w przypadku lokalnych serwerowni.
Pożary w data center przyjmują różne formy ze względu na charakterystykę obiektu i urządzeń, które się tam znajdują. Może to być pożar:
• ukryty – w przestrzeniach podłogowych, sufitach podwieszanych lub wewnątrz urządzeń,
• szybki – z uwagi na stały przepływ powietrza oraz dużą ilość materiałów palnych takich, jak kable czy izolacje,
• trudny do zauważenia – brak dymu na wczesnym etapie, wzrost temperatury, który może być maskowany przez urządzenia IT oraz urządzenia chłodzące obecne w pomieszczeniu.
Często ognisko pożaru powstaje głęboko w urządzeniu, zanim stanie się on widoczny gołym okiem.
W obiektach typu data center szczególnie ważne jest wczesne wykrycie zagrożenia, a nie tylko reakcja, kiedy pożar jest już w pełnej fazie rozwoju. Różnica między fazą tlenia a fazą otwartego płomienia może wynosić zaledwie kilka minut, dlatego wczesna detekcja jest kluczowa dla:
- ograniczenia strat,
- minimalizacji przestojów,
- ochrony danych i infrastruktury,
- możliwości ochrony przeciwpożarowej bez konieczności wyłączania całej serwerowni.
Wyzwania detekcji pożaru w obiektach data center
Projektując systemy wczesnej detekcji pożaru w obiektach typu data center powinniśmy wziąć pod uwagę następujące aspekty:
- szybkie przepływy powietrza, które skutecznie wywieją dym z pomieszczenia,
- rozwój pożaru w urządzeniach, a nie w otwartej przestrzeni,
- ryzyko generowania fałszywych alarmów.
Małym data center, bardziej rozumianych jako serwerownie zlokalizowane w budynkach o innym przeznaczeniu mogą zagrażać również zewnętrzne źródła pożaru.
Systemy wczesnej detekcji pożaru dla obiektów data center
Systemy bardzo wczesnej detekcji pożaru w obiektach typu data center są kluczowym elementem zabezpieczenia infrastruktury IT – zwłaszcza tam, gdzie każdy sygnał dymu może być zwiastunem katastrofy. W takich obiektach zalecamy użycie systemów zasysających (ASD).
Detektory ASD zasysają powietrze przez sieć rurek rozmieszczonych w strategicznych strefach serwerowni (np. pod podłogą techniczną czy w przestrzeni nad sufitem podwieszanym).
Detektory ASD oferują bardzo wysoką czułość, co pozwala na wykrycie nawet minimalnych stężeń dymu, zanim pojawi się widoczne zadymienie czy otwarty ogień. Dzięki wielopoziomowym progom alarmowym można elastycznie zarządzać działaniami reagującymi.
Zaawansowane algorytmy analizy tła pozwalają na adaptację czułości detektorów do warunków otoczenia i zmniejszają ryzyko fałszywych alarmów. Ponadto, detektor referencyjny montowany przy wlotach powietrza pozwala odróżnić zadymienie wewnętrzne od wpływów zewnętrznych, co zwiększa wiarygodność sygnałów.
Systemy ASD oferowane przez Quality07 umożliwiają też precyzyjne lokalizowanie źródła dymu dzięki funkcjom adresacji wirtualnej i detektorom wielokanałowym, co skraca czas reakcji i minimalizuje ryzyko rozprzestrzenienia się pożaru.
Kolejnym systemem wartym rozważenia jest rozwiązanie FireZero do gaszenia małych szaf elektrycznych oraz rozdzielnic, które często są zlokalizowane w serwerowniach i stanowią jedno ze źródeł potencjalnego zagrożenia pożarowego.
FireZero to automatyczny system do gaszenia szaf elektrycznych oraz rozdzielnic. System cechuje się natychmiastowym gaszeniem pożaru w ciągu 1 sekundy, brakiem pozostałości po akcji gaśniczej, ekologicznym systemem gaśniczym, który jest nieszkodliwy dla ludzkiego organizmu i sprzętu IT.
Więcej o rozwiązaniu FireZero pisaliśmy w tym artykule.
Kluczowe zasady projektowania systemów wczesnej detekcji pożaru w obiektach typu data center
Podstawowym elementem jest analiza przepływu powietrza w pomieszczeniach, która powinna uwzględniać:
- źródła i kierunek przepływu powietrza,
- intensywność chłodzenia,
- recyrkulację powietrza i miejsca jego ujścia,
- możliwość montażu rur zasysających oraz detektorów.
Podczas projektu należy również uwzględnić wszystkie strefy zagrożenia, np.:
- przestrzeń pod podłogą techniczną,
- przestrzeń nad sufitem podwieszonym,
- wnętrza szaf serwerowych,
- UPS-y i osobne pomieszczenia zasilania,
- pomieszczenia pomocnicze,
- strefy sąsiednie w przypadku małych serwerowni, umieszczonych w budynkach wielofunkcyjnych.
Każdy z tych czynników może mieć wpływ na działanie systemów wczesnej detekcji pożaru i wymaga uwzględnienia podczas prac projektowych oraz doboru typu i ilości detektorów.
Skuteczna detekcja pożaru w obiektach typu data center
Wczesna detekcja pożaru w obiektach typu data center, to zdecydowanie konieczny element bezpieczeństwa infrastruktury krytycznej. Rosnąca wartość danych, ciągłość pracy systemów IT oraz specyficzne środowisko serwerowni sprawiają, że warto stosować dedykowane systemy do takich obiektów.
Kluczem dla ich skuteczności jest zrozumienie dynamiki zagrożeń, właściwa analiza przepływów powietrza i świadomy dobór rozwiązań. Tylko takie podejście gwarantuje realną ochronę zarówno dużych, jak i mniejszych data center, które coraz częściej funkcjonują jako integralne elementy innych budynków i są także narażone na zagrożenia zewnętrzne.
W Quality07 pomagamy w doborze urządzeń wczesnej detekcji pożaru w trudnych przypadkach. Zapraszamy do kontaktu – chętnie odpowiemy na Twoje pytania!
